VĂN HÓA - THỂ THAO - DU LỊCH
HAUFO - Rồng là con vật đứng đầu trong tứ linh,linh vật tượng trưng cho sự cao quý và uy quyền của bậc vua chúa, gắn liền với các truyền thuyết của văn hóa Việt Nam, đã được cha ông ta tìm tòi phát triển thành nghệ thuật múa rồng mang đậm dấu ấn văn hóa Việt.
Ở Hà Nội, múa rồng phổ biến ở nhiều vùng, đặc biệt là các vùng Sơn Tây, Thanh Trì, Hoàng Mai, Từ Liêm… Nhiều làng vào dịp hội hè, lễ Tết còn tổ chức thi múa rồng với các điệu rồng chầu, rồng lượn, rồng bay, rồng uốn khúc… tạo cho không khí cho lễ hội truyền thống thêm vui tươi, gửi gắm ước mong cho mùa màng bội thu, mưa thuận gió hoà, nhân khang vật thịnh của cư dân nông nghiệp đất Việt.
Làng Triều Khúc (xã Tân Triều, huyện Thanh Trì) hiện vẫn mang sắc thái đậm nét của một làng cổ ven đô với mái đình, mái chùa, cây đa, giếng nước. Lễ hội đầu xuân của làng kéo dài từ ngày mùng 9 đến 12 tháng Giêng hằng năm, có nhiều sinh hoạt văn hóa dân gian độc đáo, đặc sắc như lễ rước sắc, múa bồng… Đặc biệt, điệu múa rồng đã góp phần làm nên ấn tượng cho lễ hội đầu xuân của làng.
Nghệ thuật múa rồng ngoài sự dẻo dai còn đòi hỏi người tham gia có sức khỏe tốt, đặc biệt là người điều khiển đầu rồng và đuôi rồng, vì đầu rồng, đuôi rồng cồng kềnh, to, nặng, người múa lại phải phối hợp khi lượn sóng, lúc bay lúc lượn… Trong các vai diễn thì người múa đầu rồng phải là người có nghệ thuật múa điêu luyện bởi không chỉ là sự thông minh, dứt khoát mà còn cần yếu tố sức khỏe, do đó chỉ những người nắm vững kỹ thuật, có sức khỏe mới có thể đảm nhiệm vai diễn. Múa rồng phải thể hiện sao cho hoành tráng, hướng thiện. Múa rồng, ngoài sự đam mê, yêu nghề, phải giữ cho được tinh thần sảng khoái, tin tưởng vào oai linh của rồng thiêng, có như vậy múa mới hết mình, nhiều lúc thăng hoa như nhập đồng, lột tả được hết cái oai linh của con vật, múa đến bao nhiêu cũng không thấy mệt
Để có được điệu múa đẹp thì cần phải đến những đạo cụ và phải nói đầu tiên là trang phục của người tham gia múa rồng là sự đồng đều cả màu sắc hình khối. Riêng chàng dũng sĩ với quả ngọc và gậy thần đi trước có trang phục khác màu cho rực rỡ, thể hiện sự khỏe mạnh của một võ tướng. Rồng của làng Triều Khúc thường có 9 khúc (dài khoảng 12m) được làm bằng tre, xương rồng được làm bằng mây, mình rồng được phủ bằng vải lụa màu, đầu rồng làm bằng giấy bồi. Rồng làm ra phải hội đủ các tiêu chuẩn: Bền chắc và toát ra được cái khí chất của linh vật… Hiện tại, đội múa rồng của làng Triều Khúc có khoảng 45 người, chủ yếu là thanh niên trong làng.
Về màu sắc của Rồng, người ta cho rằng con rồng có thân màu đỏ khi múa sẽ đem lại sức mạnh, đem lại sự may mắn cho tất cả người dự.Còn con rồng có thân màu vàng và màu bạc khi múa sẽ đem lại sức mạnh cho sự lợi lộc vàng bạc sung túc cho gia chủ của căn nhà mà rồng đang múa.Trong khi đó, rồng có thân màu xanh da trời khi múa sẽ đem lại sức mạnh cho sự hoà bình, thanh bình, an lạc.
Ngày nay có khoảng 30 điệu múa rồng nhưng bài múa đặc trưng của làng Triều Khúc là rồng cuộn, đuôi bắt đầu thắt lại, luồn qua bụng rồi căng mình, vài lần như vậy rồi mở ra, rồng cuộn xoáy trôn ốc quấn quanh lực sĩ cầm ngọc. Cùng với âm thanh dồn dập, tưng bừng, đầy khí thế, tiết tấu sinh động, linh hoạt của dàn trống cái, điệu múa rồng gây hấp dẫn, cuốn hút người xem đến kỳ lạ.Làng Triều Khúc vẫn bảo lưu, gìn giữ được tình yêu, niềm tự hào với các điệu múa dân tộc trong lễ hội ngày xuân là một điều vô cùng đáng quý. Ở những lễ hội truyền thống và những sự kiện lớn của thành phố, sự góp mặt của đội rồng làng Triều Khúc không chỉ tạo không khí cho lễ hội thêm vui tươi, gửi gắm ước mong cho mùa màng bội thu, mưa thuận gió hòa, mà còn bao hàm cả nội dung giáo dục tinh thần thượng võ và truyền thống uống nước nhớ nguồn.
Múa rồng đã và đang trở thành một hoạt động quen thuộc, khó có thể thiếu trong các dịp hội hè lễ tết. Nhịp điệu múa rồng rộn ràng suốt mùa lễ hội, góp phần đáp ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của người dân, mang lại niềm hứng khởi và tràn đầy hy vọng trong dịp đầu xuân mới qua hình ảnh rồng biểu tượng cho sự phồn vinh, thịnh vượng./.
N.H